งานจักสานงอบนับว่าเป็นที่รู้จักกันมาช้านาน เป็นงานศิลปหัตถกรรมที่ทำขึ้นเพื่อใช้ประโยชน์ในการประกอบอาชีพของชาวไทยโดยตรง ฉะนั้นงอบจึงนับว่าเป็นงานที่ควบคู่กับการประกอบอาชีพเกษตรกรรมจนถึงปัจจุบัน ศิลปะการทำงอบต้องใช้ความชำนิชำนาญและความประณีตละเอียดอ่อนเป็นอย่างยิ่ง ไม่แพ้งานจักสานประเภท อื่น ๆ สำหรับการทำงอบในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ก็นับได้ว่าเป็นทุนนิยมและทำกันเป็นอาชีพอย่างกว้างขวาง แหล่งผลิตงอบที่สำคัญที่สุดในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา เห็นจะไม่มีที่ใดผลิตได้มาตรฐานเท่ากับอำเภอบางปะหัน ชาวบางปะหันประกอบอาชีพนี้กันมากจึงถือได้ว่าอาชีพทำงอบมีความสำคัญทางเศรษฐกิจของชาวบางปะหันเป็นอย่างมาก นายธาราวุฒิ จุลวงศ์ ชาวตำบลบางนาง ร้า อำเภอบางปะหัน เป็น ผู้หนึ่งที่มีผลงานประดิษฐ์งอบที่สวยงาม เริ่มการทำงอบตั้งแต่วัยเด็ก และมารดาประกอบอาชีพทำงอบ ตั้งแต่บรรพบุรุษ ฉะนั้น มารดาจึงเป็นผู้ถ่ายทอดและฝึกฝนงานฝีมือนี้ให้อย่างใกล้ชิด มาโดยตลอด เมื่อจบการศึกษาได้เห็นคุณค่าของงานในอาชีพนี้ว่าสามารถใช้เลี้ยงตัวเองได้เป็นอย่างดี จึงทุ่มเทพลังกายและพลังสติปัญญาเพื่องานอย่างเต็มที่มาจนทุกวันนี้ อีกทั้งยังตระหนักถึงอนาคตว่าอาชีพการทำงอบจะสูญไปหากไม่มีการถ่ายทอดให้กับ คนรุ่นหลัง สำหรับผู้มีใจรักศิลปะคงทำได้ไม่เกินความสามารถ ถ้ามีความพยายาม มากพอ ผลงานจะสำเร็จสมบูรณ์อยู่ใน ขั้นมาตรฐานวัสดุ / อุปกรณ์1. ไม้ไผ่ 5. เอ็น2. ใบลาน 6. ด้ายเย็บผ้า3. มีดบาง 7. เหล็กหมาด4. เข็มใหญ่ 8. กระดาษสาวิธีทำ• ขั้นเตรียมการทำงอบเริ่มจากขั้นแรกคือการจัดเตรียมวัสดุในการทำงอบตามรายละเอียดดังนี้1. ไม้ไผ่ จักให้เป็นเส้นบางตามต้องการ ( กว้างประมาณ 2 เซนติเมตร )2. ใบลาน ตัดเอาแกนกลางออกโดยใช้มีดกรีด เช็ดให้แห้งแล้วนำมารีดด้วยเตารีดถ่านให้เรียบ จากนั้นนำมาเขียนหรือกรีดออกเป็นเส้น ๆ บนกระจกที่รอง ถ้างอบถี่ก็เจียนให้เส้นเล็ก3. การเหลาไพร ใช้ไม้ไผ่นำมาเหลาให้กลมแบนขนาดตามต้องการ• ขั้นขึ้นโครงรูป และส่วนประกอบ- การทำโครงงอบ1. จักตอกข้าง ข้างละ 2 เส้น จักเป็น 6 ขา ขาละ 6 เส้นงอบ 1 ใบใช้ 36 เส้น2. นำไพรหัวละ 4 วง 4 เส้น ใส่ไล่ตั้งแต่วงเล็กไปหาวงใหญ่3. ไพรใหญ่เป็นซีกนำมาทำเป็นวง4. ใช้ตอก 6 ขา 6 เส้น นำมาขัด หรือสานให้เป็นหกเหลี่ยมเรียกว่าเก็บหัว สาน 1 รอบและใส่ไพรเล็กรอบที่ 2 ใส่ไพรใหญ่รองลงมา รอบที่ 3 ใส่ไพรใหญ่ขึ้น รอบที่ 4 ใส่ตอกตะแคง5. ใส่หัวงอบลงไปในแบบโดยการหงายหัวขึ้น6. สานด้วยตอกสาน 12 ตา ตาแต่ละตาจะเป็นหกเหลี่ยม ลูกหนึ่งมี1 2-14 ตา สานตามแบบพิมพ์จนเสร็จ7. ใส่ตอกทึบ 4 เส้น แล้วม้วนริมโดยการสานตอกหักโค้งลง- การทำรังงอบ1. นำไม้ไผ่มาจักตอกเป็นเส้นเล็ก ๆ (กว้างประมาณ 2 เซนติเมตร) สานให้มีลักษณะเป็นทรงกระบอกสำหรับสวมศีรษะ2. โน้มให้เป็นกลีบมีดตอก3. นำมาโค้งขัด ถ้า 6 เสาก็ใช้ 6 ปื้น 7 เสาก็ใช้ 7 ปื้น4. โค้งให้เป็นรังโดยใส่กับหัวเข่า แล้วสานหัวโดยใช้ไพรกลมจนรอบ แล้วใส่รังแบบอีกชั้นหนึ่ง(* ไพรกลม คือ ไม้ไผ่เหลากลม )- การทำจอมหรือกระหม่อม1. ตัดลานเส้นประมาณ 1 นิ้ว2. เย็บซ้อนกับเป็น 6 เกล็ดหรือ 7 เกล็ด3. ใช้มือดุน โดยใช้นิ้วกลางดุนให้เป็นรูปกรวย แล้วเย็บตามวงเวียนจนครบรอบ4. พอเย็บเสร็จตัดใบลานด้านในส่วนที่เกินทิ้ง• ขั้นการประกอบ และการตกแต่ง- การเย็บงอบ1. นำใบลานที่เตรียมแล้วติดกับโครงโดยการเย็บ เย็บ 1 ตา เว้น 1 ตา2. งอบลูกหนึ่งมี 7 เข็ม ( เย็บข้าง ) หรือ 7 เลียด เกล็ดรอบงอบ งอบ 1 ใบ มีหลายเกล็ด3. เย็บไปรอบ ๆ งอบ แล้วเย็บคอโดยการเย็บ 1 เข็ม แล้วแทงข้าง 1 เข็ม4. แล้วล้มหัวอีก 1 เต็มจนรอบลูก- การใส่รังงอบ1. นำรังที่เสร็จมาสวมที่หัวงอบใช้ไม้ขัดเหลาแบนๆ 2 อัน ปลายแหลมเพื่อให้แทงเข้ากับโครงงอบ หรือจะใช้ลวดลายมัดก็ได้ ใช้ไม้แทงทั้ง 4 ด้าน2. ใส่รังงอบให้ขัดทีละข้าง พอขัดรังงอบเสร็จแล้วเป็นอันว่าประกอบเป็นตัวงอบสมบูรณ์ แบบ
วันพุธที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2555
สมัครสมาชิก:
ส่งความคิดเห็น (Atom)
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น